Kaccāyana-Byākaraṇaṃ · capítulo 2 de 8
Mātulādīnam ānattam īkāre
Cuando sigue ‘ī’, ‘āna’ de “mātula”, etc.
- Kaccāyana 98
- Rūpasiddhi 189
- Saddanīti 261
- Nāma-Kappa · Paṭhama-Kaṇḍa
Texto y traducción
Leer en el capítulo →98. 189. Mātulādīnam ānattam īkāre (261)
Mātula icc evam ādīnaṃ anto ānattam āpajjate īkāre paccaye pare.
Mātulānī (Khu. i, 219), ayyakānī, varuṇānī.
Īkāre ti kimatthaṃ? Bhikkhunī, rājinī, jālinī, gahapatānī (Vin. i, 314).
Ānattaggahaṇena nadī icc etassa dīsaddassa jjo-jjā-ādesā honti saha vibhattiyā yo nā sa icc etesu. Najjo sandanti (S. ii, 178); najjā kataṃ taraṅgaṃ; najjā nerañjarāya tīre (Vin. iii, 1).
- Mātulānī = mātula + ī (‘a’ de “mātula” se convierte en ‘āna’ (§98); ‘a’ se elide (§83)).
- El procedimiento de formación del resto de los ejemplos es similar al anterior.
¿Cuál es la finalidad de decir “cuando sigue ‘ī’”? [Este sutta no se aplica cuando no sigue ‘ī’, como en] bhikkhunī, rājinī, jālinī, gahapatānī.
Por la inclusión de “ānatta”, cuando siguen ‘yo’, ‘nā’ y ‘sa’, ‘dī’ de “nadī” se sustituye por ‘jjo’ y ‘jjā’ junto con las inflexiones.
- Najjo = nadī + yo (‘dī’ junto con la inflexión ‘yo’ se sustituye por ‘jjo’ (§98)).
Sin las notas al pie: están en la tarjeta del capítulo.
Borradores
- Clasificación del sutta → borrador
- Análisis según Visuddhāyuṃ → borrador
Preguntar sobre §98
La pregunta se hace desde el análisis según Visuddhāyuṃ (borrador): responde con la fila de este sutta y las fuentes del proyecto. Es para estudiantes inscritos y pide iniciar sesión.
Edición del texto en pāḷi y traducción al español por Bhikkhu Nandisena. Este material puede ser reproducido para uso personal y distribuido de forma gratuita. Copyright © 2026 Instituto de Estudios Buddhistas Hispano (IEBH). Publicado bajo licencia CC BY-NC-ND 4.0 · DOI 10.5281/zenodo.21948010.