Kaccāyana-Byākaraṇaṃ · capítulo 2 de 8
Yonaṃ no
‘No’ de ‘yo’.
- Kaccāyana 225
- Rūpasiddhi 151
- Saddanīti 452
- Nāma-Kappa · Catuttha-Kaṇḍa
Texto y traducción
Leer en el capítulo →225. 151. Yonaṃ no (452)
Sabbesaṃ yonaṃ jhato katarassā no hoti.
Daṇḍino bhogino; he daṇḍino, he bhogino.
Katarassā ti kimatthaṃ? Aggayo, munayo, isayo.
Jhato ti kimatthaṃ? Sayambhuno.
Yonan ti kimatthaṃ? Daṇḍinā, bhoginā.
- Daṇḍino = daṇḍī + yo (‘ī’ recibe el nombre ‘jha’ (§58); ‘ī’ se acorta (§84); ‘yo’ se sustituye por ‘no’ (§225)).
- Bhogino = bhogī + yo (‘ī’ recibe el nombre ‘jha’ (§58); ‘ī’ se acorta (§84); ‘yo’ se sustituye por ‘no’ (§225)).
- He daṇḍino, he bhogino: [vocativos, con la misma secuencia].
¿Cuál es la finalidad de decir “que ha sido acortada”? [Este sutta no se aplica cuando no ha sido acortada, como en:] aggayo, munayo, isayo.
¿Cuál es la finalidad de decir “tras ‘jha’”? [Este sutta no se aplica cuando no hay ‘jha’, como en:] Sayambhuno.
¿Cuál es la finalidad de decir “de ‘yo’”? [Este sutta no se aplica cuando no hay ‘yo’, como en:] daṇḍinā, bhoginā.
Sin las notas al pie: están en la tarjeta del capítulo.
Borradores
- Clasificación del sutta → borrador
- Análisis según Visuddhāyuṃ → borrador
Preguntar sobre §225
La pregunta se hace desde el análisis según Visuddhāyuṃ (borrador): responde con la fila de este sutta y las fuentes del proyecto. Es para estudiantes inscritos y pide iniciar sesión.
Edición del texto en pāḷi y traducción al español por Bhikkhu Nandisena. Este material puede ser reproducido para uso personal y distribuido de forma gratuita. Copyright © 2026 Instituto de Estudios Buddhistas Hispano (IEBH). Publicado bajo licencia CC BY-NC-ND 4.0 · DOI 10.5281/zenodo.21948010.