Gramáticas Pāḷi
EN

Kaccāyana-Byākaraṇaṃ · capítulo 2 de 8

§132

Yosu dvinnaṃ dve ca

Y cuando siguen ‘yo’, “dve” [de] “dvi”.

Texto y traducción

Leer en el capítulo →

132. 228. Yosu dvinnaṃ dve ca (310)

[Yosu + dvinnaṃ + dve + ca = 4 voces]

Dvinnaṃ saṅkhyānaṃ itthi-puma-napuṃsake vattamānānaṃ savibhattīnaṃ dve hoti yo icc etesu.

Dve itthiyo, dve dhammā, dve rūpāni.

Yosv iti kimatthaṃ? Dvīsu.

Caggahaṇena duve dvaya ubha ubhaya duvi ca honti yo nā aṃ naṃ icc etesu. Duve (DA. i, 58) samaṇā. Duve (DA. i, 58) brāhmaṇā. Duve (DA. i, 58) janā. Dvayena, dvayaṃ (Vin. i, 24; VinA. i, 105). Ubhinnaṃ (Khu. v, 18). Ubhayesaṃ, duvinnaṃ.

Y cuando siguen ‘yo’, “dve” [de] “dvi”.
Cuando siguen ‘yo’, el numeral “dvi”, que es femenino, masculino y neutro, junto con la inflexión se sustituye por “dve”.
  1. Dve = dvi + yo (“dvi” junto con la inflexión ‘yo’ se sustituye por “dve” (§132)).

¿Cuál es la finalidad de decir “cuando sigue ‘yo’”? [Este sutta no se aplica cuando no sigue ‘yo’, como en] dvīsu.

Por la inclusión de “ca”, cuando siguen ‘yo’, ‘nā’, ‘aṃ’ y ‘naṃ’, también hay sustituciones por “duve”, “dvaya”, “ubha”, “ubhaya” y “duvi”.

  1. Duve samaṇā, duve brāhmaṇā, duve janā.
  2. Dvayena, dvayaṃ.
  3. Ubhinnaṃ.
  4. Ubhayesaṃ, duvinnaṃ.

Sin las notas al pie: están en la tarjeta del capítulo.

Borradores

Preguntar sobre §132

La pregunta se hace desde el análisis según Visuddhāyuṃ (borrador): responde con la fila de este sutta y las fuentes del proyecto. Es para estudiantes inscritos y pide iniciar sesión.

Preguntar sobre §132 →

Edición del texto en pāḷi y traducción al español por Bhikkhu Nandisena. Este material puede ser reproducido para uso personal y distribuido de forma gratuita. Copyright © 2026 Instituto de Estudios Buddhistas Hispano (IEBH). Publicado bajo licencia CC BY-NC-ND 4.0 · DOI 10.5281/zenodo.21948010.